Chuyện đời cong thẳng và trong đục...

By VĂN CHƯƠNG

Phạm Lưu Vũ
Trong kiệt tác kiếm hiệp kiêm chính trị cổ điển Tam Quốc Diễn Nghĩa La Quán Trung tiên sinh từng ca ngợi cây dâu cổ thụ mọc trong sân nhà anh thợ đóng dép Lưu Bị là linh mộc là hiện thân của phong thuỷ đến nỗi bịa ra một ông thầy đi qua nhìn thấy cái cây ấy bèn phán: "Cây dâu này mọc thẳng tắp tán xoè như cái ô. Nhà ở dưới gốc cây này ắt sinh quý nhân". Quý nhân ấy chẳng phải Lưu Huyền Đức thì còn ai vào đây nữa. Cây dâu đó là cái ô Trời là bản mệnh sự nghiệp của Lưu Bị sau này. Quả là về sau Lưu Bị nhờ có cái bản mệnh ấy mà gặp được khối người ngay thẳng. Trong số đó người quan trọng số 1 phải kể đến là vị quân sư Gia Cát Lượng (Khổng Minh). Thế nhưng La Quán Trung tiên sinh đã "lờ" đi không chép việc cái "ô" vĩ đại ấy rồi cũng đến lúc đổ kềnh.

More...

TỪ ĐIỂM TÂM ĐẾN... NHẬU NHẸT

By VĂN CHƯƠNG

NTT: Bạn nhậu thường thương nhau thương nhau đến nỗi "một đứa vợ la chục đứa kinh" nghĩa là cùng sợ vợ của bạn. Tuy vậy Phạm Lưu Vũ với một bài tản văn sắc sảo hóm hỉnh và dễ thương đã phát hiện ra chất quân tử của dân nhậu... bình dân: "Vừa "quang minh chính đại" vừa có đủ "nhân nghĩa lễ trí tín" đạo lý "nhậu" xem ra cũng khối điều ghê. Thế mới có câu: "phi nhậu nhẹt bất thành quân tử" (không nhậu nhẹt không thể thành quân tử) lại có câu: "phi nhậu nhẹt bất trượng phu" (không nhậu nhẹt không phải đấng trượng phu)"...


TỪ ĐIỂM TÂM ĐẾN... NHẬU NHẸT

Phạm Lưu Vũ

More...

Ván cờ lạ

By VĂN CHƯƠNG

Ván cờ lạ

Tạp văn của Phạm Lưu Vũ

Ngồi buồn giở "Sử kí" ra bói. Gặp ngay câu: "... ngươi tưởng ta học nhiều mà biết có phải không? Không đâu. Ta lấy một điều để quán triệt tất cả..." Lại cụ Khổng nói đây. Tiếc rằng ý tứ này không biết bao nhiêu người cũng từng nói đến rồi. Huống chi theo tự dạng của chữ "cổ" thì cái gì cứ 10 miệng nói đến đều được coi là đã cũ. Vậy thì cái câu: "thập niên chi kế..." với "bách niên chi kế..." gì đó của cụ Quản xem chừng còn cũ hơn. Tóm lại các cụ ngày xưa chỉ được cái... "cũ" rích! Chẳng trách đi học chả để làm gì thà cứ túm thắt lưng quần lại rồi... ở vậy cho xong. Nhưng có câu này thì chưa cũ thật. Ai như cụ Lão bảo: "Học tri kì thiên tri kì địa tri kì nhân bất tri... kì cục" (học để biết trời lạ đất lạ người lạ song không thể biết... ván cờ lạ). Không thể biết hay không cần biết? Cụ Lão vốn nổi tiếng mông lung lắm chữ của cụ phải tuỳ "thời" mà dịch mới được. Các vị túc nho ngày trước chỉ giảng chữ "cục" ở cuối câu nói ấy nghĩa là ván cờthời thế cuộc đời v.v... (Bác Tú Xương có câu: "nhập thế cục bất khả vô văn tự..."). Hay nhỉ chữ "cục" té ra chẳng phải tầm thường. Vậy mà xưa nay quen mồm nói "cục cứt" lại cứ tưởng đó chỉ là một danh từ chung (không cần viết hoa) thầy cô giảng có thể dùng làm chủ ngữ tính ngữ vị ngữ thậm chí rất... "bổ" ngữ nữa v.v... Hóa ra chỉ hai từ ấy thôi cũng đã đủ làm nên một câu (thành ngữ) rất ư hoàn chỉnh. Khi ấy dịch đầy đủ sẽ (phải) là: "cục cứt" = ván cờ / thời thế... như cứt. Rõ ràng là một thành ngữ dùng (phép so sánh) để chỉ... thế sự rất chi đáo để. Giờ mới hiểu tại sao Nguyễn Huy Thiệp lại để cho huyền thoại dân tộc kiêm ông tổ của nghề ca hát Trương Chi cả 5 lần ngôn mỗi lần chỉ ngôn độc chữ "cứt" mà giấu biệt đi chữ "cục" ở đằng trước. Chắc do sợ "phạm huý" hay sợ bị kiểm duyệt đây? (biết đâu đã bị NXB cắt mất thật?). Cắt cũng chả sao bác Thiệp nhẩy? Bởi một gã hay bị xì - trét như Trương Chi một khi đã ngôn ra chữ "cứt" thì người nghe tất sẽ hiểu có chữ "cục" lấp ló đâu đấy. Trương Chi quả nhiên là con người đại diện cho nỗi bất hạnh lớn của dân tộc có chữ "cục" mà cũng bị cấm không được quyền phát ngôn. JJJ - rõ ba khỉ! (xin đọc là "bố khỉ"! bởi "ba" = "bố") v.v... Thế còn ván cờ lạ? Nó là cái ván cờ nào vậy? bí hiểm quá cụ Lão ơi.

More...

Triết lý Tuổi già

By VĂN CHƯƠNG

HNVC: Chiều nay mở Mail nhận được bài viết buồn buồn nhưng đầy chiêm nghiệm của Chu Dung Cơ do anh Nguyễn Tiến Lộc chuyển tới. Nghĩ rằng đây là một áng văn về kinh nghiệm sống dù nó chỉ là một lời chia sẻ HNVC xin giới thiệu cùng bạn đọc.

Triết lý Tuổi già


NTLocCHU DUNG CƠ

Tháng ngày hối hả đời người ngắn ngủi thoáng chốc đã già. Chẳng dám
nói hiểu hết mọi lẽ nhân sinh nhưng chỉ có hiểu đời thì mới sống thanh
thản sống thoải mái.

"Qua một ngày mất một ngày
Qua một ngày vui một ngày
Vui một ngày lãi một ngày"

Hạnh phúc do mình tạo ra. Vui sướng là mục tiêu cuối cùng của đời người niềm vui ẩn chứa trong những sự việc vụn vặt nhất trong đời sống mình phải tự tìm lấy. Hạnh phúc là cảm giác cảm nhận điều quan trọng là ở tâm trạng.

More...

"MÁI TÂY" VÀ NỖI LÒNG THÁNH THÁN

By VĂN CHƯƠNG

 

"MÁI TÂY" VÀ NỖI LÒNG THÁNH THÁN

Phạm Lưu Vũ

Nước Tàu xét nguyên về mặt văn chương cũng đã có vô số tay khổng lồ. Đến nỗi họ chỉ cần làm cái việc sắp hàng lại mà điểm mục thì cũng đủ khiến cho những kẻ yếu bóng vía phải tẩu hoả nhập ma. Những khổng lồ ấy không ai giống ai điều đó cố nhiên rồi song sở dĩ các vị được hậu thế suy tôn tựu trung bởi hai nhẽ. Thứ nhất trước tác của các vị hoặc đã đạt đến cái "đạo" của của cõi nhân sinh hoặc lồng lộng kì vĩ ôm hết thảy nhân tình thế sự vào trong lòng kể không gian thì trùm lên hàng vạn dặm kể thời gian thì phải tính hàng trăm đời... Thứ hai trước tác của các vị hoặc chạm đến hoặc khoét sâu vào một nỗi niềm một tâm trạng nào đó khiến cho những văn nhân tài tử đời sau không đọc đến thì thôi hễ cứ đọc đến là không tránh khỏi bị... lên cơn rồi không kìm lòng mình được tất phải dựa vào những cơn cớ đó mà múa bút mà bình mà tán cho tan tành nhân thế cho khuây khỏa cái món nợ tang bồng...

More...

Một truyện ngắn đẹp

By VĂN CHƯƠNG

NTT: Tôi và Nguyễn Đức quen nhau đã lâu. Anh đi lính rồi đi học Luật ở Liên Xô. Từng làm trợ lý cho Bộ trưởng Tư pháp. Bỗng thấy anh được cử làm Giám đốc một nhà xuất bản. Anh không in một tác phẩm nào nhưng làm xuất bản thì được đồng sự và cộng tác viên rất tín nhiệm. Vắng nhau khá lâu bỗng gặp trong quán nhậu anh đọc thơ và hát những bài hát anh mới viết cho tôi nghe. Thơ và nhạc thật da diết có yêu thương và đau đớn. Hôm nay tôi bất ngờ nhận được cái truyện anh gửi qua mail. Đọc xong truyện tôi ngồi bần thần nghĩ ngợi nhớ quê nhớ người thân nhớ tuổi thơ xa lắc chốn quê làng... Tên truyện của anh gợi nhớ câu ca dao xưa: Quả cau nho nhỏ/ Cái vỏ vân vân... Tôi nghĩ trong văn chương nước Việt ta những truyện trong sáng đẹp đẽ như thế này dường như ngày càng hiếm đi...

More...

Chuyện "chia" giải thưởng Văn Học Nghệ Thuật

By VĂN CHƯƠNG

HNVC: Năm nào cũng vậy từ trung ương tới địa phương "chọn mặt gửi vàng" để trao giải thưởng VHNT. Giải năm nào cũng vui và cũng nhiêu khê. Hậu trường giải thưởng cũng lắm trò nhiều tuồng và như bạn Hoài Hương nói thì nó còn là cái "chợ trời phi vật thể". Một truyện ngắn về hậu trường giải thưởng kể cũng là một "phản ánh hiện thực" thú vị. Đọc hơi bị cay mắt nhưng đọc cũng ngẫm ra được nhiều điều đáng ngẫm... Đoạn ba chấm trong ngoặc đơn là đoạn do HNVC "để dành" sau kiểm duyệt. Trân trọng giới thiệu cùng bạn đọc.

Chợ Trời phi vật thể

Truyện ngắn của Hòai Hương

1.

    Gọi là cái quán cho có vẻ bình dân như cánh nghệ sĩ đến đây bảo thế nhưng thật ra nó là một tiệm cà phê- bar khá lớn và đủ độ sang trọng để không làm phật lòng  khách sang lẫn khách hèn. Nó nổi tiếng vì nằm kề ngay trụ sở của một Hội nghệ thuật lớn nhất nhì trong các Hội ở thành phố cũng lớn nhất nhì nước. Những người hay tới đây tòan "tao nhân mặc khách" trong giới nghệ.  Họ trình diễn bộ mặt nhân gian với đầy đủ cung bậc của những  hỉ nộ ái ố ai bi lạc. Từ sáng đến trưa từ trưa đến chiều từ chiều đến khuya. Lúc nào chủ quán cũng có khách đến ngồi. Vào quán này được cái tự do không ai mắc mớ đến ai và được coi đủ thứ chuyện:  có mua có bán có vừa bán vừa mua hệt như phiên chợ Bưởi ở đâu trên đường mang tên hùm xám Yên Thế  mé hồ Tây gì đó.

More...

NGƯỜI ĐÀN BÀ TRÊN ĐỒI CỎ

By VĂN CHƯƠNG

NGƯỜI ĐÀN BÀ TRÊN ĐỒI CỎ
(về gia đình thi sĩ Nguyễn Đức Sơn)

Bút ký Đào Hiếu

Năm đó Phượng mười bảy tuổi.

Năm đó chùa Tây Tạng ờ Bình Dương có một vị Phật tên gọi là Tỳ Lô Giá Na và một cô tiên nhỏ tên là Annie Phượng. Buổi tối khi các tín hữu đã xong lễ về nhà khi thầy trụ trì và các sư sãi đã tụng xong bài kinh Kim Cang Đảnh khi rừng cây đã im lặng mái chùa đã chìm khuất trong màn đêm... thì ánh sáng của hai vầng hào quang tỏa ra ôm lấy ngôi chùa. Một vầng sáng màu tím nhạt ấm áp của đức Phật và một vầng sáng trắng tinh khiết của Phượng.

More...

Vân Hải: NÉT CHỮ THẦY CHU

By VĂN CHƯƠNG

NÉT CHỮ THẦY CHU

Vân Hải


Thế là thầy đã chết !
Thầy giáo hiền lành khiêm nhuờng ưu tú và khốn khổ cùa quê hương tôi đã chết.
Những giai thoại về thầy dù thiện ý hay ác ý rồi cũng sẽ chết.
Nấm mộ thầy đây - Một nấm đất nhỏ nhoi khuất chìm trong cỏ dại. Bia mộ đơn sơ bằng hai mảnh xi măng ghép lại đổ nghiêng. Giòng chữ viết vội bằng sơn nguệch ngoạc nét mất nét còn: 
- Vũ Văn Chu mất ngày....
Tôi bồi hồi đưa chân lách đám xương rồng rồi lặng lẽ qùy xuống :
  - Lạy thầy...                                   

More...

ĐƯỜNG ÂM HỒN

By VĂN CHƯƠNG

Bản dịch của Nguyễn Đức Tùng

CHINUA ACHEBE

(1930~)

  Lời giới thiệu:   Chinua Achebe thường xuất hiện trong các tuyển tập truyện ngắn thế giới bằng tiếng Anh. Ông sinh tại Nigeria 1930 thuộc bộ lạc Ibo ở miền Nam Nigeria. Sau khi tốt nghiệp đại học ông làm việc trong ngành phát thanh rồi làm nhân viên cho bộ thông tin trong thời gian chiến tranh. Achebe định cư tại Hoa Kỳ và giảng dạy tại trường đại học Massachusetts.   Ông đã xuất bản hơn 20 cuốn sách trong số đó được biết nhiều nhất là những cuốn tiểu thuyết: Things Fall Apart (Mọi thứ đều tan vỡ) 1958; No Longer At Ease (Không còn dễ chịu nữa) 1960; Arrow of God (Mũi tên của Thượng đế) 1964; Man of People (Người của nhân dân) 1966; các tập truyện ngắn: Sacrificial Egg (Cái trứng hi sinh) 1962; Girls at War (Những cô gái trong chiến tranh) 1972; các tập thơ: Christmas in Biafra (Mùa giáng sinh ở Biafra); các tập tiểu luận: Hope and Impediments (Hi vọng và trở ngại) 1989 Lưu vong và Quê nhà (Home and Exile) 2000) v.v...  

More...